ไม่รู้ กับ ไม่ทัน
ช่องว่างมหาศาลระหว่าง ‘ห้องสมุด’ กับ ‘ความจริง’
ในโลกภายใน “การไม่รู้” กับ “การรู้” นั้นอยู่ห่างกันเพียงพลิกหน้ากระดาษ แต่ “การทัน” กับ “การไม่ทัน” กลับมีหุบเหวที่ลึกชันกั้นกลาง ท่านอาจจะดูฉลาดขึ้นจากการอ่านหนังสือ แต่ท่านจะไม่มีวัน “เท่าทัน” ชีวิตได้เพียงเพราะการพลิกกระดาษครบพันรอบ
ภาษาของ "สมอง" vs ภาษาของ "สติ"
มันคือคนละโลก คนละภาษาอย่างสิ้นเชิง:
- ภาษาของการรู้: คือการถาโถมของถ้อยคำ ข้อมูล และตรรกะที่พยายามจะอธิบายทุกสิ่ง
- ภาษาของการเท่าทัน: คือความเงียบที่ทรงพลังยิ่งกว่าเสียงตะโกน มันสั้นเหมือนสายฟ้าแลบที่สั่งว่า “หยุด” “ไม่” หรือ “ไปต่อ” แต่มันมากพอที่จะทำให้ทั้งร่างกายและจิตใจของท่านชะงักงันจากการพ่ายแพ้ต่อสัญชาตญาณเดิมๆ
บ่อน้ำแห่งการตระหนักรู้: กฎของการเปลือยกาย
ความรู้เป็นเพียงนิ้วที่ชี้ไปที่ประตูบ่อน้ำแห่งการตระหนักรู้เท่านั้น แต่ความรู้ไม่ใช่การชำระล้างเสียเอง แต่ปัญหาของท่านคือ ท่านพยายามจะใส่ชุดสูทเต็มยศเข้าไปอาบน้ำ
“หากท่านนุ่งผ้าขนหนูไปอาบน้ำ ส่วนที่ผ้าปกคลุมไว้ก็จะยังสกปรกอยู่เสมอ ยิ่งท่านนุ่งห่มความรู้หนาเตอะเพียงใด ท่านก็ยิ่งไม่สะอาดมากขึ้นเท่านั้น”
หลังประตูบ่อน้ำนี้ ท่านต้อง “ล่อนจ้อน” ความรู้ทางวิญญาณที่ท่านสะสมมาอาจกลายเป็นสิ่งสกปรกเสียเองหากท่านนำมันไปใช้ระหว่างการพัฒนาการตระหนักรู้ นี่คือเหตุผลที่ความไม่เท่าทันยังตามหลอกหลอนท่าน เพราะท่านจะไม่สะอาดพอที่จะขัดถูกับสภาวะความเป็นจริง
วุฒิภาวะในระดับ "ขี้หมา"
มีปราชญ์ทางจิตวิญญาณกล่าวไว้ว่า ในยามที่ขาดการตระหนักรู้ ปริญญาเอกกับเด็กประถมสี่มีวุฒิภาวะเท่ากันเป๊ะ โลกไม่ได้สนใจว่าท่านจะสาธยายพระสูตรได้กี่เล่ม หรืออ่านหนังสือจิตวิญญาณมามากเพียงไร
- หากตอนนั้นสติของท่านไม่มีกำลังพอ ท่านก็ยังคงเป็น “ขี้หมา” ตัวเดิมในคราบผู้ทรงความรู้
- ท่านทำให้ความรู้ทางจิตวิญญาณพองโตจนคับตัว ขณะที่การตระหนักรู้นั้นลีบโซจนมองไม่เห็น
สถานะ | ความรู้ (Knowledge) | การตระหนักรู้ (Awareness) |
ที่อยู่อาศัย | กิเลสและความต้องการซ่อนตัวได้แนบเนียนในตัวอักษร | เป็น “สุญญากาศ” ที่กิเลสอาศัยได้ยากยิ่ง |
ผลลัพธ์ | ทำให้ท่านดูฉลาด แต่ยังคงถูกขัง | ลดทอนวงจร |
จงจำไว้: กิเลสนั้นฉลาดพอที่จะแฝงตัวอยู่ในคำสอนของปราชญ์ แต่มันจะหายใจไม่ออกในสภาวะของการตระหนักรู้ เพราะที่นั่นคือที่ว่างที่สะอาดเกินไปสำหรับเชื้อโรคทางความคิดส่วนใหญ่